Doctor At Home: ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ (OSA) ภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการอุดกั้น (Obstructive Sleep Apnea: OSA) คือภาวะที่ทางเดินหายใจส่วนต้นถูกอุดกั้นเป็นพักๆ ในระหว่างการนอนหลับ ทำให้ร่างกายได้รับออกซิเจนไม่เพียงพอ ซึ่งส่งผลกระทบต่อสุขภาพทั้งในระยะสั้นและระยะยาว
สาเหตุและอาการ
ภาวะนี้มักเกิดจากกล้ามเนื้อบริเวณลำคอและลิ้นที่หย่อนตัวลงขณะหลับ ทำให้ไปปิดกั้นทางเดินหายใจ สาเหตุหลักมาจาก:
การนอนกรนเสียงดังผิดปกติ: เป็นสัญญาณที่เด่นชัดที่สุดของภาวะนี้
การหยุดหายใจเป็นช่วงๆ: ผู้ที่อยู่ใกล้ชิดอาจสังเกตเห็นว่าผู้ป่วยมีอาการหยุดหายใจเป็นช่วงๆ และอาจหายใจเฮือกใหญ่คล้ายสำลัก
ง่วงนอนและอ่อนเพลียในเวลากลางวัน: แม้จะนอนหลับเต็มอิ่มแล้วก็ตาม แต่ผู้ป่วยจะยังคงรู้สึกอ่อนเพลีย
ตื่นขึ้นมาด้วยอาการปวดศีรษะ: อาการปวดศีรษะในตอนเช้า หรือปากแห้งคอแห้ง
อันตรายของภาวะหยุดหายใจขณะหลับ
หากปล่อยไว้โดยไม่รักษา ภาวะนี้อาจนำไปสู่ปัญหาสุขภาพที่ร้ายแรงได้
ความดันโลหิตสูง: การขาดออกซิเจนเป็นช่วงๆ จะทำให้ร่างกายหลั่งสารกระตุ้นความเครียดออกมา ซึ่งส่งผลให้ความดันโลหิตสูงขึ้น
โรคหัวใจและหลอดเลือดสมอง: หัวใจต้องทำงานหนักขึ้นเพื่อสูบฉีดเลือดไปยังอวัยวะต่างๆ ทำให้เพิ่มความเสี่ยงต่อโรคหัวใจขาดเลือดและโรคหลอดเลือดในสมอง
อุบัติเหตุ: อาการง่วงนอนในระหว่างวันอาจนำไปสู่การหลับในขณะขับรถหรือทำงานที่ใช้เครื่องจักร
ภาวะใหลตาย: ในกรณีที่รุนแรง อาจมีความเสี่ยงต่อภาวะใหลตายขณะหลับได้
การรักษา
หากสงสัยว่ามีอาการภาวะหยุดหายใจขณะหลับ ควรรีบไปพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยด้วยวิธีการ Sleep Test เพื่อวัดระดับความรุนแรงของอาการ และแพทย์จะพิจารณาวิธีการรักษาที่เหมาะสม เช่น
การปรับพฤติกรรม: ลดน้ำหนัก, หลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์หรือยานอนหลับก่อนนอน
การใช้เครื่องอัดอากาศแรงดันบวก (CPAP): เป็นเครื่องมือที่ช่วยรักษาแรงดันอากาศในทางเดินหายใจให้คงที่ตลอดเวลา
การใช้ทันตอุปกรณ์ (Oral Appliance): เป็นอุปกรณ์ที่ช่วยปรับตำแหน่งของขากรรไกรและลิ้นเพื่อเปิดทางเดินหายใจ
การผ่าตัด: ในบางกรณีที่มีความผิดปกติทางโครงสร้างของใบหน้าหรือลำคอ อาจพิจารณาการรักษาด้วยการผ่าตัด